|
|
|
02.09.2006. |
|
Cenne gatunki roślin na terenie gminy Ciężkowice
|
|
Na obszarze gminy Ciężkowice rozpoznano 27 gatunków roślin naczyniowych objętych ochroną (21-calkowitą i 6-częściową), a także 15 gatunków roślin rzadkich (tab. 1).
Gnieźnik leśny (Neottia nidus–avis) – roślina z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). dorasta do 60 cm Pęd mocny, prosty, nagi, zwykle jasnobrązowy. Podziemne kłącze jest gęste, mięsiste, podobne do ptasiego gniazda. Gnieźnik ma łodygę bezzieleniową, liście zredukowane do łusek Kwiaty brązowe, bez zapachu, nie produkują nektaru. Udział owadów w zapylaniu gnieźnika jest niewielki. Roście głównie w lasach bukowych, oraz w zaroślach na żyznych glebach. W Polsce występuje na całym obszarze. Podlega ochronie gatunkowej.
|
| |
|
|
Czy wiesz że…
- Gnieźnik leśny jest saprofitem, odżywia się rozkładającymi się szczątkami organicznymi, które pobiera za pośrednictwem grzybów glebowych otaczających jego kłącze.
Parzydło leśne ( Aruncus dioicus) – roślina z rodziny różowatych , wieloletnia o wysokości do 2m, rośnie w kępach o średnicy ok. 1,2m. Kwitnie w czerwcu i lipcu. Rośnie w lasach górskich na cienistych, stromych zboczach, na glebach wilgotnych i próchnicznych. W Polsce, roślina pospolita w Sudetach i Karpatach. Roślina o bardzo dużych walorach dekoracyjnych do wysadzania w grupach na rabatach także sadzone jako roślina ozdobna stosowania jako podszycie pod drzewami w miejscach półcienistych i cienistych. Gatunek objęty całkowitą ochroną prawną.
Czy wiesz że...
- Parzydło leśne dziko rośnie w Europie, Azji i Ameryce Płn. zwłaszcza w górskiej umiarkowanej strefie półkuli północnej.Jest to roślina trująca, gdyż w nasionach zawiera trujące saponiny, zaś w liściach pochodne cyjanowodoru.
- Jest mrozoodporna, bez okrywy śnieżnej znosi dobrze mrozy.
- Roślina ma kwiaty męskie i żeńskie które, rozwijają się na różnych osobnikach.
Rosiczka okrągłolistna ( Drosera rotundifolia) roślina wieloletnia, zielna, 5-12 cm wysokości, o liściach z charakterystycznymi włoskami gruczołowymi, produkującymi lepką, przezroczystą wydzielinę, przywabiającą owady, które się do niej przyklejają i zostają strawione przez ferment podobny do pepsyny. Liście zebrane w gęstą rozetę leżącą na podłożu. Pora kwitnienia: od czerwca do sierpnia. Występuje na torfowiskach wysokich i przejściowych. Na stanowiskach nasłonecznionych cała roślina nabiera intensywnie czerwonej barwy.
|
| |
|
|
|
Czy wiesz że..
- Nie tylko owady, ale także, jak to wynika z doświadczeń, surowe i gotowane mięso, białko jaja kurzego i chleb mogą zostać ‘skonsumowane’ przez rosiczkę.
Wawrzynek wilczełyko (Daphne mezereum) –- gatunek krzewu należący do rodziny wawrzynkowatych. Łodyga od 0,3- 1m wysokości, liście lancetowate o nieprzyjemnych zapachu (po roztarciu). Kwiaty różowe. Kwitnie od lutego do kwietnia. Występuje w całej Europie, w zachodniej Syberii, na Ałtaju i Kaukazie, także w Azji Mniejszej. Preferuje gleby świeże i zasadowe, szczególnie wapienie. Gatunek objęty ścisłą ochroną.
|
| |
|
|
|
Czy wiesz że..
- Cała roślina jest trująca ! Owoce silnie trujące: zjedzenie 10 dojrzałych owoców może spowodować śmierć dorosłego człowieka, dla dziecka nawet 1-2 owoce mogą być śmiertelne.
- Preparaty z kory i owoców stosowane były dawniej w medycynie ludowej w przypadku podrażnienia skóry, w formie okładów.
Konwalia majowa (Convallaria majalis) - Wytwarza długie, pełzające kłącze i eliptyczne, duże liście. Jej ozdobą są białe, dzwonkowate kwiaty zebrane w grona jednostronne, intensywnie pachnące.
Konwalia majowa zwana też lanuszką występuje w Europę, umiarkowanej strefie Azji, i w Ameryce Pn. W Polsce rośnie głównie na niżu preferując zdecydowanie żyzne lasy liściaste i mieszane. |
| |
|
|
|
Czy wiesz że…
- Konwalia majowa jest rośliną trującą (trująca jest także woda, w której trzymano konwaliowe bukiety), a jednocześnie leczniczą. Zawiera związki czynne (konwalatoksyna) o silnym działaniu nasercowym.
- Współcześnie przetwory z ziela konwalii stosowane są przy niewydolności serca, przy skłonnościach do zakłóceń czynności serca np. zaburzenia rytmu, osłabienie skurczów.
Kopytnik pospolity (Asarum europaeum) – roślina wieloletnia należący do rodziny kokornakowatych. Roślina bardzo niska, płożąca się po ziemi. Liście skórzaste i bardzo charakterystyczne, nerkowatego kształtu, ciemnozielone, błyszczące. Kwiaty pojedyncze, dzwonkowatego kształtu, mięsiste, wyrastają tuż przy ziemi, zwisając na szczytach krótkich pędów. Ukryte są zwykle pod liśćmi. Z zewnątrz mają kolor zielonopurpurowy, od wewnątrz ciemnopurpurowy. Lubi rosnąć na żyznych, próchniczych glebach, chętnie na podłożu wapiennym. Jest rośliną cieniolubną . Występuje w lasach liściastych, mieszanych. Gatunek pospolity na terenie całej Polski.
Czy wiesz, że…
- Uprawiany jest jako roślina ozdobna – szczególnie nadaje się jako roślina okrywowa w cienistych miejscach, np. pod drzewami.
Pierwiosnek wyniosły (Primula elatior) - gatunek należący do rodziny pierwiosnkowatych. Liście pomarszczone, spodem omszone. Kwiaty o barwie żółtej.
Rośnie dziko głównie w górach (od Pirenejów i Alp po Ural i Ałtaj. W Polsce tylko w Sudetach i Karpatach.
|
| |
|
|
Czy wiesz, że….
- Roślina uprawiana jest jako roślina ozdobna w ogródkach.
Widłak jałowcowaty (Lycopodium annotinum) - gatunek roślin wieloletnich z rodziny widłakowatych. Występuje na terenie całej Polski, jednak jest rośliną dość rzadką. Pędy płożące z prosto wzniesionymi i widlasto rozgałęzionymi gałązkami. Osiągają długość do 1m. Liście lancetowate, małe, całobrzegie, lub drobno piłkowane, bez włosków, spiczasto zakończone. Jest rośliną cieniolubna i kwasolubną. Rośnie przede wszystkim na wilgotnych siedliskach. |
| |
|
|
Czy wiesz, że….
- Jest rośliną wskaźnikową gleb o małej ilości próchnicy.
- Cała roślina ma własności trujące. Zawiera trujące alkaloidy.
- Dawniej zarodników używano do produkcji zasypki dla niemowląt, zasypki na rany, otaczania pigułek z lekarstwem
- Zarodniki są bardzo łatwopalne, dawniej używano ich do wywoływania efektów specjalnych w teatrach, a także do czyszczenia kominów.
- W lecznictwie ludowym był wykorzystywany do zwalczani wszy i innych pasożytów.
- Zarodników używano w odlewnictwie do wysypywania form odlewniczych dzwonów.
|
Tekst: Beata Fornal-Pieniak
Zdjęcia: Teresa Pieniak, Tomasz Pieniak |
|
|
|
