Tak dobrej sytuacji finansowej polscy rolnicy nie mieli od lat. Z szacunków Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej wynika, że polskie gospodarstwa przyniosły dochód 25,5 mld zł – o 18,4 proc. wyższy niż przed rokiem. W przeliczeniu na jednego pełnozatrudnionego w rolnictwie daje to 12 tys. zł rocznie.

Sytuację ekonomiczną wsi zdecydowanie poprawił wzrost cen podstawowych surowców rolnych, zwłaszcza że nastąpiło to przy dobrych zbiorach i niewielkim wzroście kosztów produkcji. Dzięki temu gospodarstwa wyspecjalizowane w uprawie zbóż miały średnio dwa razy wyższe dochody niż w 2006 r. W najbardziej wydajnych z nich dochody na jednego pracującego wyniosły powyżej 130 tys. zł rocznie – nieco ponadczterokrotnie więcej, niż wynosiła w 2007 r. średnia płaca netto w sektorze przedsiębiorstw.

– Najwięcej skorzystały latyfundia uprawiające pszenicę na dobrych glebach. Ale takie gospodarstwa to wciąż margines polskiej wsi – zastrzega Wiktor Szmulewicz, prezes Krajowej Rady Izb Rolniczych.

Dochody powyżej średniego wynagrodzenia w kraju mieli w ubiegłym roku także producenci warzyw, ziemniaków i mleka. Nie wszyscy jednak dobrze wykorzystali koniunkturę na swoje produkty. Wielu rolników zbyt szybko sprzedało plony, a ceny zaczęły rosnąć kilka miesięcy po zbiorach.

– Kiedy notowania rzepaku były najwyższe, nasi rolnicy już go nie mieli, więc zarobiliśmy znacznie mniej niż producenci np. pszenicy. W tym roku spodziewamy się drastycznego spadku cen i w efekcie niższej rentowności – ocenia Mariusz Olejnik, prezes Krajowego Stowarzyszenia Producentów Rzepaku.

Mimo kryzysu na rynku wieprzowiny swoje dochody poprawili w ubiegłym roku nawet producenci trzody – przeciętnie o kilka procent. Dramatycznie spadły za to zyski sadowników. Jeszcze w 2006 r. z hektara upraw uzyskiwali niemal 13 tys. zł. W ubiegłym roku – jedną piątą tego. Wszystko z powodu przymrozków, które zniszczyły większość upraw.

W tym roku, jeśli nie będzie długotrwałej suszy, przymrozków albo innych klęsk pogodowych, nasi rolnicy znów mogą się spodziewać rekordowych wpływów.

– Wszystko wskazuje na to, że ceny żywności będą szły w górę, a co za tym idzie, wzrosną dochody rolników. To długotrwały trend – ocenia dr Łukasz Hardt z Uniwersytetu Warszawskiego.

Komisja Europejska przewiduje, że dochody gospodarstw rolnych w naszej części Europy wzrosną w tym roku o 6 – 7 procent. Koniunktura tak dobra, jak w ubiegłym roku, ma się powtórzyć w 2010 r.

Początek tego roku nie jest jednak dobry dla kieszeni polskich chłopów. Drastycznie zdrożały środki produkcji – tylko w pierwszych trzech miesiącach tego roku ceny nawozów wzrosły o jedną piątą i drożeją nadal. Np. sól potasowa kosztuje dwa razy więcej niż rok temu. W ciągu ostatniego roku wzrosły także ceny środków ochrony roślin, maszyny i pasze – wszystko przez wzrost zapotrzebowania ze strony coraz lepiej prosperujących farm.

– Rodzinne gospodarstwa mogą rocznie przeznaczać na inwestycje tylko 20 tys. zł. To bardzo mało, gdy wszystko drożeje – przypomina Wiktor Szmulewicz i argumentuje, że w tej sytuacji planowane opodatkowanie dochodów rolników jest bardzo złym pomysłem.

Rzeczpospolita